BİR ÇOK PAKETLİ ÜRÜNDE VAR! E171 NEDİR? KANSER VE ORGANLARDA BİRİKİM RİSKİ

Son zamanlarda sosyal medyada “Titanyum dioksit yasaklandı”, “Kanser yapıyor”, “Diş macununda ve kozmetikte var” gibi birçok paylaşım görüyoruz. Peki bu iddiaların ne kadarı doğru?

Konuya bilimsel veriler ışığında bakalım.

Titanyum dioksit nedir?

Titanyum dioksit (Titanium Dioxide, TiO₂), beyaz renk veren doğal bir mineral bileşiğidir. Boyalarda, güneş kremlerinde, kozmetik ürünlerde, diş macunlarında ve geçmişte bazı gıdalarda beyazlatıcı ve topaklanma önleyici olarak kullanılmıştır.

En önemli özelliği ürünlere parlak ve opak beyaz bir görünüm kazandırmasıdır.

Bazı ülkelerde neden yasaklandı?

Burada önemli bir ayrıntı var.

Avrupa Birliği, titanyum dioksiti kozmetikte tamamen yasaklamadı. Ancak gıda katkı maddesi (E171) olarak kullanımını 2022 yılında durdurdu. Bunun nedeni, özellikle nanopartikül formunun uzun süreli tüketiminde oluşabilecek genotoksisite (DNA hasarı) riskinin tamamen dışlanamamasıdır.

Bu konudaki yorumum: Özellikle tükettiğiniz gıdalarda ve vücudunuza giren hiçbir üründe (örn. diş macunu) bulunmasın.

Solunduğunda neden risk oluşturabiliyor?

Bilimsel çalışmalar, özellikle çok ince toz veya nanopartikül halindeki titanyum dioksitin uzun süre ve yüksek miktarda solunmasının akciğerler üzerinde olumsuz etkiler oluşturabileceğini göstermektedir.

Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı (IARC), titanyum dioksiti “insanlar için muhtemel kanserojen” (Grup 2B) olarak sınıflandırmıştır. Ancak bu sınıflandırma özellikle mesleki maruziyet, yani fabrikalarda uzun süre yoğun titanyum dioksit tozuna maruz kalan çalışanlardan elde edilen verilere dayanmaktadır.

Bu değerlendirme, günlük hayatta cilde sürülen her kozmetik ürünün aynı riski taşıdığı anlamına gelmez. Yine de riske girmeye gerek yok. Uzak durmaya devam.

Çünkü içinde zararlı bir madde varsa cilde emdirilen bir ürün ağızdan yutulan bir ürünle aynı riski taşır.

Vücutta birikir mi?

EVET....

Karaciğer, böbrek, beyin, bağırsaklar... Bir çok organda zararlı etkilerini gösteren bilimsel çalışmalar var.

Bazı deneysel çalışmalar, özellikle nanopartiküllerin çok küçük miktarlarda farklı dokulara ulaşabileceğini göstermiştir.

Ayrıca bilim insanları bu alandaki araştırmaları sürdürmekte.

Güneş kremlerinde kullanımı güvenli mi?

Titanyum dioksit, fiziksel (mineral) güneş filtrelerinden biridir.

Haliyle sektörün iştahla kullandığı bir madde.

Sağlam ve sağlıklı cilde uygulanan krem formundaki titanyum dioksitin derinin alt katmanlarına anlamlı düzeyde geçmediği birçok çalışma tarafından gösterilmiştir.

(Yönlendirilmiş çalışma !???))

Sprey formundaki güneş kremlerinin kesinlikle solunmaması önerilir. Çünkü burada risk ciltten emilim değil, partiküllerin akciğerlere ulaşabilmesidir.

Benim yorumum: İçeriğinde olan ürünlerden uzak durun!!!

Özetle:

• Avrupa Birliği, titanyum dioksiti gıda katkısı (E171) olarak kullanımdan kaldırmıştır.

• 2024 yılından beri ülkemizde de yasak.

• Kozmetik ürünlerde belirli koşullar altında kullanımına izin verilmektedir. (siz yine de uzak durun.)

• Uzun süre yüksek miktarda tozunun solunması sağlık açısından risk oluşturabilir. (KANSER!!!)

• Günlük kullanılan krem formundaki kozmetik ürünlerle ilgili mevcut veriler, aynı düzeyde bir risk göstermese de yine de dikkat!!.

• Bilimsel araştırmalar devam etmekte olup yeni veriler doğrultusunda düzenlemeler güncellenebilmektedir.

Bilimsel konularda tek bir cümleyle kesin yargılara varmak yerine, kanıtların tamamını değerlendirmek her zaman daha doğru bir yaklaşımdır.

Kaynaklar

* International Agency for Research on Cancer (IARC). Titanium Dioxide (Group 2B). https://monographs.iarc.who.int/

* European Food Safety Authority (EFSA). Safety assessment of titanium dioxide (E171) as a food additive. EFSA Journal, 2021.

* European Commission. Commission Regulation (EU) 2022/63 concerning titanium dioxide (E171).

* Scientific Committee on Consumer Safety (SCCS). Opinion on Titanium Dioxide (TiO₂) in Cosmetic Products.